Wat verbruikt een wasmachine aan stroom en water?

Je drukt op start, en een paar tellen later springt de meter in de meterkast van bijna niets naar ruim 2.000 watt. Op dat moment trekt de wasmachine meer stroom dan alle lampen in huis bij elkaar. Je hoeft geen zuinig type te zijn om dan te denken: wat kost dat ding me nou eigenlijk? En op de machine staat alleen een gekleurde sticker met een letter, geen bedrag.

Die vraag kreeg ik in de winkel bijna elke week, meestal van iemand die net de jaarafrekening had gezien. Ik heb er zelf niets meer bij te winnen, dus ik kan gewoon opschrijven wat eruit komt. Hieronder lees je wat een wasmachine per beurt en per jaar aan stroom en water gebruikt, wat dat in euro’s is, wat de letter op het label daaraan verandert en waar dat verbruik precies in gaat zitten. Aan het eind weet je ook of jouw oude machine echt geld kost.

Wat er per wasbeurt doorheen gaat

Er gaan twee dingen de trommel in waar de meter van doortikt: water en stroom. Het CBS heeft in Nederlandse huishoudens gemeten hoeveel water er per wasbeurt doorheen loopt en komt uit op 49 liter. Een nieuwe machine met label A gebruikt daarnaast ongeveer 0,55 kilowattuur per beurt. Kilowattuur is de eenheid waarin stroom op je rekening staat, afgekort tot kWh.

Reken het om en het wordt ineens klein. Bij een stroomprijs van € 0,26 per kilowattuur en een waterprijs van € 2,71 per kuub kost één wasje € 0,27. Daarvan is € 0,14 stroom en € 0,13 water. Dat tweede bedrag verrast bijna iedereen: het water kost je net zoveel als het opwarmen ervan. Wasmiddel zit er dan nog niet bij, en dat is de grootste post die je zelf in de hand hebt. Die hele som per beurt staat bij wat kost een wasbeurt. peildatum 3 september 2026

Wat het per jaar op je rekening is

Van € 0,27 schrikt niemand. Het gaat om de herhaling. Een huishouden draait gemiddeld 190 wasbeurten per jaar, en dan kom je op € 52: € 27 stroom en € 25 water. Dat is € 4,33 per maand, ongeveer een kop koffie per week.

Dat is minder dan de meeste mensen denken, en dat mag ook gezegd worden op een site die wasmachines verkoopt. Van alle stroom die je in huis gebruikt gaat ongeveer 5 procent naar de wasmachine. Een droger gebruikt in één beurt al meer dan een wasmachine, en de vaatwasser draait vaker dan je denkt. Waar het wel oploopt, is over de hele levensduur. In tien jaar tijd staat er € 520 aan stroom en water op de teller, en dat is meer dan de goedkoopste nieuwe machine kost, die van € 339. Bij totale kosten over tien jaar staat wat dat betekent voor de keuze in de winkel.

Wat de letter op het label scheelt

Op het label staat geen verbruik per wasbeurt, maar het aantal kilowattuur per honderd wasbeurten. Dat cijfer is gemeten op het eco 40-60-programma met een volle trommel, en zo wast bijna niemand. Vandaar dat een machine met label A in de praktijk op 0,55 kWh per beurt uitkomt, terwijl het label bij een 8 kg-machine 0,47 belooft. Voor het onderling vergelijken van machines is dat cijfer prima, want ze zijn allemaal op dezelfde manier gemeten.

Hieronder staat wat de klassen betekenen voor een machine van 8 kilo, met het water erbij gerekend. Dat waterverbruik is in alle rijen hetzelfde: 48 liter per beurt is het maximum dat de Europese regels toestaan.

Tussen de beste en de slechtste rij zit € 13 per jaar, oftewel € 126 in tien jaar. Milieu Centraal komt langs een andere weg op hetzelfde soort bedrag uit: een 7 kg-machine met label A gebruikt 90 kilowattuur per jaar en dezelfde machine met label E 150, dus € 23 tegen € 38. Zit er tussen twee machines een flink prijsverschil, dan duurt het jaren voor je dat via het label terugziet. Wat er verder allemaal op die sticker staat, van de centrifugeklasse tot het geluid, lees je bij het energielabel uitgelegd. Het waterverbruik hangt trouwens niet aan de letter, dat is een los gemeten getal; daarover gaat waterverbruik van een wasmachine.

Waar die stroom in gaat zitten

Bijna alles wat de machine aan stroom gebruikt, gaat naar één ding: koud kraanwater opwarmen. Een wasmachine heeft een aansluitwaarde van 2.000 tot 2.300 watt, en dat vermogen is er bijna helemaal voor het verwarmingselement. De motor die de trommel ronddraait gebruikt daar maar een fractie van. Dat is meteen de verklaring voor iets wat vreemd lijkt: een programma dat veel langer draait kan toch zuiniger zijn.

Want dat is precies wat het eco-programma doet. Het weekt en beweegt langer, en houdt het water daardoor koeler dan de veertig of zestig graden waar het gewone katoenprogramma naartoe stookt. Dat scheelt 25 procent op de stroom, ongeveer € 9 per jaar. Waarom dat programma zo traag is en toch het zuinigst, staat bij het eco 40-60-programma.

Wat een oude machine je extra kost

Nu de vraag waar het bij veel mensen om draait. Een machine van tien jaar of ouder gebruikt 0,88 tot 1,5 kilowattuur per wasbeurt, tegen 0,55 bij een nieuwe met label A. Over een jaar is dat 190 tot 285 kilowattuur, dus € 49 tot € 73 aan stroom, waar een nieuwe machine op € 27 blijft.

Dat verschil is echt, en toch is het geen reden om een werkende machine weg te doen. Neem het gunstigste geval: je bespaart € 46 per jaar. De goedkoopste nieuwe machine kost € 339. Dan ben je 7 jaar bezig voor je die aanschaf hebt terugverdiend, en in die tijd was de oude misschien nog niet eens stuk. Ik heb in de winkel heel wat mensen een nieuwe machine willen verkopen op dit argument, en het klopte zelden. Draait hij nog, laat hem dan draaien. Staat er wel een reparatie aan te komen, dan verandert de som, en die staat bij wat je bespaart met een nieuwe machine.

Wat je er zelf aan kunt doen

Het goede nieuws is dat je op je eigen verbruik meer invloed hebt dan op de letter die je koopt. Verreweg de grootste knop is de temperatuur, want daar zit dat verwarmingselement aan vast. Een was die op veertig graden schoon wordt hoeft niet op zestig, en dagelijkse was wordt dat gewoon. De tweede knop is de vulling: een halfvolle trommel gebruikt bijna evenveel als een volle, dus wie twee halve wasjes draait betaalt dubbel. De derde is het programma, en dat is simpelweg vaker op eco zetten en de voorwas laten staan. Al die stappen bij elkaar, met wat ze per jaar opleveren, staan bij zuinig wassen.

Heb je een dynamisch contract of een dal- en piektarief, dan komt er nog een knop bij. De uitgestelde start van je machine zet de was in de nacht of midden op de dag, wanneer stroom het goedkoopst is. Wat dat oplevert hangt af van je contract en staat bij wassen in daluren.

Eerlijk over de nadelen

• De cijfers op het label gelden alleen voor eco 40-60 met een volle trommel. Was je op zestig graden of met een halve trommel, dan verbruikt de machine meer dan er op de sticker staat.
• Het gaat hier om tientjes per jaar, niet om honderden. Wie een zuinige machine koopt om geld te besparen, moet eerst kijken of het prijsverschil kleiner is dan de € 126 die je in tien jaar kunt winnen.
• Zuinig wassen kost tijd. Het eco-programma draait veel langer dan het gewone katoenprogramma, en wie de was ’s avonds nog aan de lijn wil hebben, komt daarmee in de knel.
• Via onze links verdienen we aan aankopen. Toch is het eerlijke antwoord op deze pagina meestal: laat die oude machine draaien tot hij stukgaat, want vervangen om het verbruik levert je te weinig op.

Wil je het voor jouw machine en jouw tarief precies weten, vul dan je eigen cijfers in bij de rekenaar voor kosten per wasbeurt. Twijfel je tussen twee machines in de winkel, zet ze dan naast elkaar in de totale-kostenrekenaar: daar zie je in een halve minuut of die zuinigere machine zijn meerprijs waard is.